Uit je hoofd en naar je gevoel

1 december 2021

Het wordt nog wel eens makkelijk gezegd, dat je uit je hoofd en naar je gevoel moet gaan. Daar heb ik zelf ook mee gezeten. Waar zit dat gevoel? Welke woorden horen erbij en wat moet ik ermee? Aan het begin van m’n basisopleiding Systemisch Werken zei de trainster: … en blijf gewoon maar bij dat gevoel. Hoe dan?

Ik was altijd al een beetje zoals kinderen een poppetje tekenen, een kopvoeter. Afijn, ik dus naar een haptonoom ‘om meer bij m’n gevoel te komen’. Aan het eind van de eerste afspraak zei ze: “Jij kan prima bij je gevoel komen, daar is niets mis mee”. En dat is precies wat er gebeurde: ik voelde van alles en ik wilde direct weten: wat is dit, waar komt het vandaan of nog vaker hoe kom ik hiervan af!

 

Ik herkende mijn patroon: zodra ik een gevoel waarnam, ging ik direct proberen het te begrijpen. En daarvoor werd het hoofd ingeschakeld…. ik ging dus bij het gevoel vandaan. Wat overbleef was vooral ‘denken’. Op zich is daar niets mis mee – ons verstand is een machtig en prachtig instrument – maar er zijn dingen in het leven waarvoor het niet werkt. Als je enige gereedschap een hamer is, ziet ieder probleem eruit als een spijker. Vaak is “je verstand gebruiken” (hoe vaak is dat wel niet tegen je gezegd?!) een overlevingsmechanisme dat we op jonge leeftijd oppikken.

In mijn praktijk kom ik regelmatig kopvoeters tegen. Op een onbewust niveau weten ze dat ook wel van zichzelf – soms worstelen ze ermee, en meestal is er een onduidelijk gevoel van onbehagen.

 

Inmiddels ziet het er heel anders voor mij uit. Maar toch. Op het moment dat ik tegenover iets sta wat me diep raakt, dan is het niet altijd makkelijk ‘om erbij te blijven’, om het gevoel toe te laten. Te erkennen dat het er is – die baksteen in m’n maag. Terwijl ik al zo vaak ervaren heb dat door ‘erbij te blijven’, de angst of pijn of verdriet of wat het ook is, zachter wordt. Tranen helpen ook, de hardste steen slijt in stromend water.

 

Maar hoe doe je dat?

 

In mijn dagelijkse meditatie gebruik ik soms het volgende “hulpmiddel’ (vrij naar het boek van Ronald Frederick, “Omarm je emoties”):

 

1. Ga ergens comfortabel zitten waar je rustig en ongestoord kan zijn. Sluit je ogen en breng je aandacht naar je ademhaling: 6 tellen in door de neus, 2 tellen vasthouden, 4 tellen uit door de mond (mag met geluid!) en weer 2 tellen vasthouden. Herhaal dit enkele keren.

 

2. Breng de aandacht naar je lichaam. Eerst het hele lichaam, daarna het midden: keel, borstkas, maag, onderbuik. Misschien voel je meteen al iets, zoals een spanning in de buik die er eigenlijk al de hele dag zit. Je kunt ook een gevoel oproepen door jezelf te vragen: hoe gaat het met mijn leven? Wat is het belangrijkste wat me nu bezighoudt?

 

3. Blijf een poosje bij dit gevoel op een vriendelijke, accepterende manier. In plaats van het te analyseren, zeg je simpelweg: hallo, ik weet dat je er bent.

 

4. Laat een woord, zin of beeld opkomen vanuit dit gevoel. Het kan een eigenschap zijn, zoals strak, beklemmend, zwaar, springerig; maar ook een zin, of een beeld. Aan de reactie van je lichaam kun je voelen of deze woorden, zinnen of beelden passen. Als ze raak zijn, dan voel je dat in je lichaam; als ze de plank misslaan, of als je rationeel of oordelend wordt, trekt het gevoel zich terug.

 

5. Blijf geduldig bij het gevoel, met een houding van interesse en nieuwsgierigheid. Oordeel er niet over. Bekijk het vanuit het perspectief van het gevoel zelf: ‘het is bang’ (of: een deel van mij is bang) in plaats van ‘ik voel me niet op mijn gemak’.

 

6. Wanneer je eenmaal goed contact hebt met het gevoel, ontvouwt de betekenis zich steeds meer. Je kunt jezelf helpen met vragen als: wat is het, dat het zo (bang, springerig, zwaar) maakt? Heeft het te maken met…? Wat heb ik op dit moment het meest nodig?

 

7. Blijf bij het gevoel totdat er iets voorbijkomt dat de betekenis echt raakt. Dat merk je aan een soort verschuiving in je lichaam, zoals een zucht van opluchting, meer ontspanning, lachen of huilen.

 

8. Erken het gevoel. Laat het weten dat je het hebt ontvangen en gehoord. Het draait om een liefdevolle erkenning dat er iets is en dat daar (ooit) een goede redenen voor is (was).

 

En voor wie het op een andere manier wil doen: kijk eens bij Jeannet Boender

Deze blog is eerder verschenen in deccember 2021 als nieuwsbrief: Uit je hoofd en naar je gevoel

Reacties

Reacties kan je achterlaten in het contactformulier met als onderwerp “december 2021”

Er zijn nog geen reacties.